Κίνδυνος εξαφάνισης για τα παραδοσιακά σκάφη στην Ελλάδα

Της Μαρίας Κουζινοπούλου

Αποτέλεσαν αχώριστους συντρόφους και εργαλεία των Ελλήνων για χιλιάδες χρόνια. Τα παραδοσιακά πλοία αποτέλεσαν μάρτυρες και εκπροσώπους της Ιστορίας, του Πολιτισμού και της καθημερινής ζωής των Ελλήνων. Σήμερα, τα σκάφη αυτά, τεκμήρια της ελληνικής ναυτικής παράδοσης, κινδυνεύουν με αφανισμό.

Ως παραδοσιακά πλοία χαρακτηρίζονται τα πρωτότυπα ξύλινα πλοία ή τα μεμονωμένα ομοιώματά τους, που κατασκευάστηκαν πριν από το 1965 (άρθρο 1 του νόμου 3182/2003). Η βασική κατασκευή τους (που συμπεριλαμβάνει τη γάστρα, το κατάστρωμα, τις υπερκατασκευές και τους ιστούς) στηρίζεται σε υλικά όμοια με αυτά που χρησιμοποιήθηκαν για την κατασκευή των πρωτότυπων πλοίων (κατά κύριο λόγο ξύλο και κατά δεύτερον μέταλλο) και δεν υπέστη μετά το 1965 ουσιώδεις μετατροπές. Μόνο τα υλικά των εσωτερικών επενδύσεων στα πλοία αυτά μπορούν να είναι διαφορετικά από τα βασικά υλικά των πρωτότυπων....

Λήμνος... το νησί του Ηφαίστου!

Οι υπέροχες θάλασσες με τα κρυστάλλινα ζεστά νερά και τις καθαρές αμμουδιές, οι αξιόλογοι αρχαιολογικοί χώροι, οι παραδοσιακοί οικισμοί, οι παράξενοι γεωλογικοί σχηματισμοί και τα πετρώματα, η ηρεμία του τοπίου, είναι σίγουρο ότι θα συναρπάσουν τον κάθε επισκέπτη της Λήμνου.

Πρωτεύουσα του νησιού είναι η Μύρινα με πληθυσμό 6.000 περίπου κατοίκους. Είναι χτισμένη στη θέση της ομώνυμης αρχαίας πόλης. Πρόκειται για έναν εξαιρετικής γραφικότητας οικισμό με λεύκες, πλατάνια, ευκάλυπτους, αρμυρίκια και τζιτζιφιές, που στεφανώνεται από ένα επιβλητικό κάστρο που δεσπόζει περήφανο πάνω από τους δύο γιαλούς της πόλης.

Τα στενά λιθόστρωτα καλντερίμια, τα κεραμοσκέπαστα σπίτια, τα παλιά αρχοντικά δημιουργούν ένα σκηνικό απαράμιλλης και πρωτόγονα ανεπιτήδευτης ομορφιάς, που δύσκολα συναντά κανείς σήμερα. Τα δεκάδες ψαροκάικα στο λιμάνι, οι μυρουδιές από τις ταβέρνες που σερβίρουν φρέσκα ψάρια και εκλεκτά ντόπια κρασιά, συνθέτουν μια εικόνα γαλήνης και παράλληλα ένα ηδονιστικό παράδεισο των αισθήσεων που δεν ξεχνιέται εύκολα.

Νήσος Γαύδος

Η Γαύδος είναι το ονειρεμένο νησί όπου ναυάγησε ο Οδυσσέας τον υποδέχτηκε η Καλυψώ, το αραξοβόλι των ταξιδιωτών, των εμπόρων της Αφρικής και των πειρατών, ο τόπος μέθεξης χιλιάδων αναχωρητών του καλοκαιριού.

Γεωγραφία

Η Γαύδος αποτελεί το νοτιότερο άκρο της Ευρώπης, 32 ναυτικά μίλια μακρυά από την Παλιόχωρα, 22 από τη Χώρα Σφακίων και 170 από το Τομπρούκ της Λιβύης. Είναι μικρό νησί, μόλις 30 τεραγωνικά χιλιόμετρα, με τριγωνικό σχήμα, με μέγιστο μήκος 10 χιλιόμετρα και πλάτος 5. Οι παραλίες Καραβέ, Κόρφος, Λακκούδι, Τρυπητή, Μπο, Φετιφέ, Σαρακίνικο, Αγιάννης, Λαυρακάς, Πύργος και Ποταμός είναι μερικές από τις χάντρες των μαργαριταρένιων ακτών του νησιού.

Το Καστρί, το Ξενάκι, τα Βατσιανά, η Άμπελος, είναι οι λιγοστοί γραφικοί οικισμοί του. Σκόρπια, πέτρινα μετόχια σ'όλο το νήσι, αφημένα στη φθορά του χρόνου, υπενθυμίζουν στον επισκέπτη παλιές εποχές ακμής και κατοίκησης.

Αφιέρωμα στα Κύθηρα

Τα  Κύθηρα, νησί  γνωστό και με την ονομασία  Τσιρίγο,  βρίσκονται στην  Νότια Ελλάδα  μεταξύ  Κρήτης  και νότιας  Πελοποννήσου  νοτιότερα της  Ελαφονήσου και τον  κάβο  Μαλλιά. Έχουν  πληθυσμό  3500  κατοίκους  (απογραφή 2001)  από τους  οποίους οι 580  βρίσκονται στην ομώνυμη πρωτεύουσα του νησιού και οι υπόλοιποι σε πολλά μικρά γραφικά χωριά  (περίπου 60)  διάσπαρτα σε όλη την έκταση του νησιού. Οι κάτοικοι είναι κυρίως αγρότες με εξαίρεση αυτών που  έχουν ασχολίες  προς  τουριστικές επιχειρήσεις. Κύρια αγροτικά προιόντα είναι το λάδι και το μέλι. Η έκταση των Κυθήρων  καλύπτει  περίπου  280  τετραγωνικά  χιλιόμετρα πλούσιας βλάστησης κυρίως στα βόρεια και δυτικά τμήματα του νησιού. Θα μπορούσε  να  χαρακτηριστεί  ορεινό  νησί  με κοιλάδες  που φτάνουν στην θάλασσα  και  σχηματίζουν  όμορφες  παραλίες.

Βάι-το μεγαλύτερο φυσικό φοινικόδασος της Ευρώπης

Το φοινικόδασος του Βάι βρίσκεται, όπως είναι γνωστό στην Κρήτη, στο βορειοανατολικό άκρο της στο νομό Λασιθίου.,  7 χλμ. από το Παλαίκαστρο και 20 περίπου χλμ. από τη Σητεία.

Από το 1973 έχει χαρακτηριστεί "Αισθητικό δάσος" και είναι ένα από τα 19 αισθητικά δάση που υπάρχουν στην Ελλάδα. Είναι βιότοπος με σπάνια χλωρίδα και πανίδα.

Ο λόγος που το δάσος αυτό εντάχθηκε στις προστατευόμενες περιοχές είναι η ύπαρξη του ενδημικού Κρητικού φοίνικα.  Προστατεύεται από τη σύμβαση της Βαρκελώνης.

Ο συγκεκριμένος φοίνικας του δάσους είναι γνωστός από τη Μινωική εποχή και ονομάζεται φοίνικας του Θεόφραστου (αρχαίος φιλόσοφος, ο οποίος έγραψε έργα που πραγματεύονται πλήθος θεμάτων κυρίως γύρω από τη Βοτανική και τη Ζωολογία, εκτός των άλλων).

Ελληνικά νησιά: Από που πήραν το όνομά τους;

Ξέρατε ότι ο Νάξος ήταν ο θρυλικός ηγεμόνας των πρώτων αποίκων του ομώνυμου νησιού;
Το ίδιο ήταν και ο Πάρος, για την Πάρο, ο Θάσος για την Θάσο, ο Ζάκυνθος για την Ζάκυνθο και ο Κέφαλος για την Κεφαλονιά.  Γνωρίζατε ότι Κρήτη ονομαζόταν μία από τις νύμφες των Εσπερίδων, που φύλαγαν τα χρυσά μήλα στον κήπο των θεών, στη χώρα του Άτλαντα; Η δε Σύμη ήταν μία άλλη νύμφη, συζύγου του Γλαύκου, πρώτου κάτοικου του νησιού, ενώ ο Φολέγανδρος ήταν γιος του Μίνωα.

Της Έλενας Μπούλια

Το ότι έπαιξε η αρχαία ιστορία ρόλο στην ονομασία των ελληνικών νησιών δεν μας κάνει εντύπωση. Ενδιαφέρον, όμως, παρουσιάζουν ονόματα νησιών που η ιστορία τους προσπερνά μία εμβληματική -και πιθανώς μυθική- φιγούρα. Όπως τα παρακάτω:

Σαντορινη 1707, Ἓνα νησι ἀναδύεται!

Προσθήκη λεζάντας

Santorini, Porcacchi, 1576

 
Στὶς ἀρχὲς τοῦ ΙΗ’ αἰώνα τὸ ἡφαίστειο τῆς Σαντορίνης ἀφυπνίζεται καὶ πάλι. Τὴν ἒκρηξη τοῦ 1707, ποὺ δημιούργησε τὴ νησίδα Νέα Καμένη, παρακολούθησε καὶ περιγράφει μὲ δραματικὲς λεπτομέρειες, ἓνας Ἰησουίτης μισσιονάριος περιηγητὴς ἐγκατεστημένος στὴ Σαντορίνη, ὁ πατὴρ Tarillon, σὲ μία ἒκθεση πρὸς τοὺς προϊσταμένους του.

Στὶς 23 Μαΐου 1707 εἶδε νὰ βγαίνῃ ἀπὸ τὴ θάλασσα ἓνα καινούργιο νησί, ἀνάμεσα στὴ Μικρὴ καὶ τὴ Μεγάλη Καμένη, κάπου τριάντα μίλια ἀπὸ τὴ Σαντορίνη.

~~~

 «Πέντε μέρες πρίν, στὶς 18 Μαΐου, δυὸ μικρὲς σεισμικὲς δονήσεις ἒγιναν αἰσθητὲς στὸ νησί. Δὲν ἒδωσε ὡστόσο κανεὶς προσοχή. Φαίνεται πὼς ἀπὸ κείνη τὴ στιγμὴ ἂρχισε νὰ ἀναδύεται τὸ νησὶ στὰ βάθη τῆς θάλασσας καὶ νὰ ἀνεβαίνῃ στὴν ἐπιφάνεια τῶν νερῶν. Ὃπως καὶ νἂχῃ τὸ πρᾶγμα, οἱ ναυτικοὶ βλέποντας ἐκεῖνο τὸ πρωὶ νὰ ξεμυτίζουν οἱ κορφὲς τοῦ νησιοῦ πάνω ἀπὸ τὰ κύματα, φαντάσθηκαν πὼς ἦταν ἀπομεινάρια ἀπὸ νυχτερινὸ ναυάγιο. Μπῆκαν λοιπὸν στὰ πλεούμενα καὶ ἒσπευσαν ἐπὶ τόπου νὰ μαζέψουν τὰ λείψανα τοῦ «καραβιοῦ». Ἀλλὰ ἀντὶ νὰ βροῦν ναυάγιο ἒπεσαν πάνω σὲ βράχους. Ἒντρομοι οἱ Σαντορινιοὶ γύρισαν γρήγορα γρήγορα στὸ νησὶ καὶ διηγήθηκαν τὸ παράξενο φαινόμενο ποὺ εἶδαν».